2023 - Portret maken met Soft Pastels
1. Voorbereiding Pastel krijt en Pastel papier
Vandaag gaan we in de les werken met een levend model en tevens heb ik nog nooit met Soft Pastels gewerkt, dus dit wordt weer een extra leuke les voor me bij Schildercursus Vlissingen. Ik ben niet geheel onvoorbereid in de les gekomen, aangezien ik wat naslag heb gedaan over het gebruik van pastel papier. Dat is toch een bijzondere wereld met vele verschillen van soorten papier zoals structuur, dikte, behandeling met een beschermlaag, geïmpregneerd, zuurvrij etc. Ik zal niet uitwijken in beste merken of mijn persoonlijke voorkeuren maar het is zeker aan te raden voordat je met pastelkrijt begint om je enigszins in het papier te verdiepen. Ook het verschil in kwaliteit van Soft Pastels is enorm. Wil je gewoon een keer proberen zou ik een goedkoop setje kopen, maar wil je dit vaker gaan doen dan zou ik zeker een kwalitatief goed merk aanschaffen. schrik niet van de prijs :-)
2. Globale Richtlijnen en Opzet schets
Ok, we leggen alles klaar en het model neemt plaats en gaan we van start.
Ik heb een paar richtlijnen uit mijn hoofd geleerd zodat het opzetten wat eenvoudiger gaat.
- Ik wil het hele papier gaan gebruiken dus zet een flinke ei vorm op het papier met potlood.
- Als richtlijn zet ik vervolgens een verticale rond gebogen middellijn en een horizontale rond gebogen middellijn om het gezicht in 4 kwarten te verdelen.
- Ieder gezicht is anders maar men kan als richtlijn het hoofd in 3 delen:
- Vanaf de haarlijn tot en met de wenkbrauwen is één derde
- Vanaf de wenkbrauwen tot onderkant neus is één derde
- Van de onderkant neus tot de onderkant kin is één derde
De ogen:
De ogen komen op de horizontale middellijn. Houd er rekening mee dat het gezicht ongeveer 5 ogen breed is, en tussen de 2 ogen en naast het oog zit dus nog een oog aan ruimte.
Iets daarboven liggen de wenkbrauwen. (op 1/3 op lijn a ongeveer )
De mond:
Het onderste (3/3) vlak wordt wederom in de helft gedeeld. deze lijn geeft grofweg de onderkant van de onderlip aan. De mond is ongeveer net zo breed als het midden van de pupillen
De oren:
Lopen qua hoogte ongeveer vanaf de wenkbrauw tot en met het puntje van de neus.
het oor is ongeveer net zo lang als de neus
De neus:
Begint vanaf de wenkbrauw tussen de ogen en loopt tot aan de neuslijn (2/3)
De uiteinden van de neusvleugels komen ongeveer overeen met de binnenste ooghoeken
2. Beginnen met toonwaardes in 1 kleur
Ik was in allerlei kleuren begonnen en zocht mijn weg op het papier. Met gestrekte hand probeer ik diverse lijnen en contouren na te meten maar dat valt nog niet mee ook al zit het model zo goed mogelijk stil. Het werken met pastel voelt beter dan verwacht. Met mijn vingers wrijven geeft nogal wat vlekken op mijn papier, dus probeer ik verder met een doezelaar. Met een doek om de vinger lukt het wrijven ook dus langzaam maken we vorderingen. Alleen komt er geen vorm in het geheel, het zijn maar wat gekleurde vlekken op het papier ?. Ik raadpleeg de docent, en die geeft aan dat we eerst in 1 kleur moeten werken om de juiste toonwaardes te vinden in het gezicht. De donkerste vlakken eerst en daarna de middentoren en lichte tone aanbrengen met 1 kleur. Vanaf nu gaat het wat beter inderdaad en komt er vorm in het gezicht.
Om de 15 minuten loopt de wekker af zodat het model zich kan ontspannen, heel anders werken dan thuis met je foto referentie, kortom erg leerzaam :-)
3. Gezicht verder uitwerken en volhouden
Ik kleur het hele gezicht in op bovenstaande methode met 3 tinten bruin. halverwege ga je twijfelen, kleuren kloppen niet, lijnen verschijnen waar ze niet horen te zitten... kortom je wilt stoppen want het wordt niets!! ... toch is dit een fase die bijna iedereen doorloopt. pas als je ziet wat er fout gaat aan het gezicht kun je het ook pas corrigeren. Je moet eerst een object hebben, voordat je kunt oordelen wat er wel of niet klopt in vergelijking met het model. Probeer nu te focussen op 1 ding. Bijv. alleen de neus. Waar klopt het niet, te donker, te licht, vergelijk de kleur van de tekening met het model en pas aan wat nodig is. Dat stukje moet ietsje donkerder ? neem dan een donkerdere kleur, zet die over de tekening en doezel hem stevig in. vergelijk dan weer en herhaal deze stappen zoveel als nodig. op een gegeven moment komt het aardig overeen met het model. Het blijft mensenwerk onder tijdsdruk van een levend model dus het blijft toch echt bij de spreuk oefening baart kunst. Ik heb zelf de neus wat te smal gemaakt zie ik.
4. Haar en schouderpartij
Zodra ik de huid tinten een beetje in orde heb middels de 3 kleurtonen ga ik er maar eens wat kleurtjes bijnemen. Ik zet wat kleurvlakken op met krijt en doezel de vlakken dan in de juiste toon totdat ik tevreden ben. Het blijft handwerk dus het blijft een beetje gissen, inschatten en meten. Ondertussen zie je op een ander plek weer oneffenheden in het gezicht dus je blijft maar corrigeren en aanpassen alsof er geen eind aan komt :-) Het haar hou ik vrij simpel met zwart, wit en grijstinten. Na het haar gaan we verder met de nek en schouders, we zetten weer een basis huidskleur op en passen steeds de tinten wat aan en blenden met de doezelaar. Uiteindelijk nog 15 keer aanpassen weggummen en opnieuw beginnen met een betere kleur, maar op een gegeven moment moet je stoppen !! Ik mis de donkere schaduwen aan de linkerkant van het gezicht en nog wat kenmerkende details, maar de tijd is op en de les is klaar. Het is misschien niet 1 op 1 perfect maar voor mijn eerste Soft Pastel portret ben ik super tevreden en heb ik enorm genoten van het proces. Probeer het vooral zelf ook uit!! harstikke leuk :-)
Eindresultaat
